خانه / لغت نامه فلسفی

لغت نامه فلسفی

لغت نامه: آرون، رمون (۱۹۰۵ـ۱۹۸۳) (Aron, Raymond)

دانش نامه دانش گستر (1389): جامعه‌شناس، فیلسوف، مورخ و مفسر سیاسی فرانسوی. تا ۱۹۳۹ استاد فلسفۀ اجتماعی در دانشگاه سوربُن بود. در جنگ جهانی دوم به ارتش آزادی‌بخش فرانسه در لندن پیوست و از ۱۹۴۴ تا ۱۹۴۵ سردبیر روزنامۀ فرانسۀ آزاد[1] بود. پس از بازگشت به فرانسه به تدریس در …

ادامه نوشته »

لغت نامه: باران

سعدی، مصلح الدین (شیراز ح ۶۰۶ـ ح ۶۹۱ق): ای غره به رحمت خداوند در رحمت او کسی چه گوید هر چند مؤثرست باران تا دانه نیفکنی نروید هرچند مؤثر است باران تا دانه نیفکنی نروید. (مواعظ) پارسازاده ای را نعمت بیکران از ترکه عمان به دست افتاد. فسق و فجور …

ادامه نوشته »

لغت نامه: آمیزش

مُطهّری‌، مرتضی (فریمان ۱۲۹۸ـ تهران ۱۳۵۸ش): شوپنهاور به فلسفه بودا اعتقاد تامّى داشته و مايه سعادت حقيقى را در رياضت نفس و خفه كردن اراده زندگى و مخصوصاً ترك آميزش زنان كه موجب انقطاع نسل و راحتى نوع است مى‏داند. (پاورقی های اصول فلسفه و روش رئالیسم)

ادامه نوشته »

لغت نامه: اگوست كنت (August Cont)

مُطهّری‌، مرتضی (فریمان ۱۲۹۸ـ تهران ۱۳۵۸ش): اگوست كنت (August Cont) دانشمند معروف فرانسوى قرن نوزدهم يكى از كسانى است كه منكر فلسفه عقلى و نظرى است ولى در عين حال به يك فلسفه حسّى متّكى به علوم معتقد است به اين معنى كه بيان روابط علوم را با يكديگر و …

ادامه نوشته »

لغت نامه: آكادميان

مُطهّری‌، مرتضی (فریمان ۱۲۹۸ـ تهران ۱۳۵۸ش): افلاطون در خارج شهر آتن باغى داشت كه در آنجا به تعليم علم و حكمت مى ‏پرداخت و آن باغ «آكادميا» نام داشت و پيروان افلاطون را از اين رو «آكادميان» مى‏ خوانند. (پاورقی های اصول فلسفه و روش رئالیسم)

ادامه نوشته »

لغت نامه: آکادمیا

مُطهّری‌، مرتضی (فریمان ۱۲۹۸ـ تهران ۱۳۵۸ش): افلاطون در خارج شهر آتن باغى داشت كه در آنجا به تعليم علم و حكمت مى ‏پرداخت و آن باغ «آكادميا» نام داشت و پيروان افلاطون را از اين رو «آكادميان» مى‏ خوانند. (پاورقی های اصول فلسفه و روش رئالیسم)

ادامه نوشته »

لغت نامه: آکادمی

لغت نامه دهخدا (1377): آکادمی. [ دِ ] (فرانسوی ، اِ) (مشتق از نام یلی اساطیری از مردم یونان موسوم به آکادمُس که اراضی منسوب بدو را آکادمی می نامیدند، در شمال غربی اَطینه «آتن»، و مَدْرَس افلاطون بدانجا بود.) اقاذیمیا. فرهنگستان. و رجوع به اقاذیمیا شود.

ادامه نوشته »

لغت نامه: آسمانی

طباطبایی، محمدحسین (تبریز ۱۲۸۱ـ قم ۱۳۶۰ش): عده ديگرى…از غير فلاسفه كه از غير طريق استدلال سير مى‏ كنند نبايد «ايده آليست» شمرد و با همين ترازو سنجيد، مانند: (1) دسته‏اى از عرفا كه راه وصول به حقايق را تنها كشف ذوقى معرفى كرده ‏اند و روش استدلال را منكرند. (2) …

ادامه نوشته »

لغت نامه: آزمایش (experiment)

دانش نامه دانش گستر (1389): آزمایِش (experiment) در علم، آزمون علمی طراحی‌شده‌ای با هدف ارتباط نتایج آن با نظریه ‌‌ای (theory) خاص یا مجموعه‌ای از نظریه ‌ها. با این‌که برخی از آزمایش‌ها ممکن است صرفاً برای به‌دست‌آوردن اطلاعات بیشتر دربارۀ موضوعی صورت گیرند که به‌خوبی درک شده است، اجرای آزمایش‌هایی …

ادامه نوشته »

لغت نامه: آزاد

مُطهّری‌، مرتضی (فریمان ۱۲۹۸ـ تهران ۱۳۵۸ش): افلاطون در فن نويسندگى توانا بوده و عقايد خاصى در سياست و طرز اداره اجتماع و تشكيل مدينه فاضله داشته و معتقد بوده است كه اداره اجتماع بايد به وسيله حكما باشد و خودش براى عملى كردن اين منظور به جزيره سيسيل مسافرت كرد …

ادامه نوشته »